රෂිකා හෙන්නායක මාර්තු 18 ,ලෝකය (අවුට්බවුන්ඩ් ටුඩේ):
ඇමෙරිකානු විදේශ ප්රතිපත්තියේ දේශපාලන අර්බුදයක්
මාර්තු 17 වන දින ඕවල් කාර්යාලයේ (Oval Office) සිට ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් විසින් කරන ලද එක් ප්රකාශයක් ඇමෙරිකානු දේශපාලන කරළියේ දැඩි ආන්දෝලනයකට තුඩු දුන්නේය. ඉරානයට එල්ල කරන ලද ඇමෙරිකානු-ඊශ්රායල් ඒකාබද්ධ ප්රහාරය ප්රසිද්ධියේ විවේචනය කරමින් ඉල්ලා අස්වූ ජාතික ත්රස්ත මර්දන මධ්යස්ථානයේ අධ්යක්ෂ ජෝ කෙන්ට් පිළිබඳව අදහස් දක්වමින් ට්රම්ප් පැවසුවේ, ඔහු “හොඳ මිනිහෙක්” වුවද “ආරක්ෂාව අතින් දුර්වල” (Weak on defense) අයෙකු බවයි. ඉරානය සමඟ දැනටමත් ආරම්භ වී ඇති මෙම යුදමය ගැටුම සහ ඒ වටා ගෙතී ඇති බුද්ධි තොරතුරු පිළිබඳ ගැටලුව, ට්රම්ප් පරිපාලනය තුළ පවතින අභ්යන්තර බෙදීම මනාව නිරූපණය කරයි.
ජෝ කෙන්ට් යනු දේශපාලන පත්වීමක් ලද අයෙකු නොවේ; ඔහු සිය තහවුරු කිරීමේ නඩු විභාගවලදී 2020 මැතිවරණ වංචා හෝ ජනවාරි 6 කැපිටල් සිදුවීම් පිළිබඳ කුමන්ත්රණවාදී මත ප්රතික්ෂේප කරමින් තම ස්වාධීනත්වය සහ වෘත්තීයවේදීත්වය ප්රදර්ශනය කළ “ප්රතිපත්තිගරුක යථාර්ථවාදියෙකි”. ඔහුගේ මෙම ඉල්ලා අස්වීම ඇමෙරිකානු විදේශ ප්රතිපත්තියේ අනාගතය පිළිබඳව තීරණාත්මක ප්රශ්න කිහිපයක් මතු කරයි.
ජෝ කෙන්ට් සිය ඉල්ලා අස්වීමේ ලිපිය හරහා එල්ල කරන ප්රධානතම චෝදනාව වන්නේ, ඉරානය සමඟ යුද්ධයක් ආරම්භ කිරීම සඳහා ඊශ්රායල නිලධාරීන් සහ ඇතැම් ඇමෙරිකානු මාධ්යවේදීන් විසින් “වැරදි තොරතුරු” (Misinformation) හිතාමතාම පතුරුවා ඇති බවයි. ඔහුට අනුව මෙය ට්රම්ප්ගේ “ඇමෙරිකාව ප්රථමයෙන්” (America First) යන ප්රතිපත්තිය හෑල්ලුවට ලක් කරමින් විදේශීය අවශ්යතා වෙනුවෙන් ගත් තීරණයකි.
කෙන්ට් තම ලිපියෙහි මෙසේ සඳහන් කරයි:
“ඉරානයෙන් එක්සත් ජනපදයට ආසන්න තර්ජනයක් ඇති බව ඔබව විශ්වාස කිරීමට මෙම වැරදි තොරතුරු භාවිත කරන ලදී… ඒක අසත්යයක්.”
මෙම ප්රකාශය හරහා ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ ඇමෙරිකානු-ඊශ්රායල් ප්රහාරයට පදනම් වූ බුද්ධි තොරතුරු සැක සහිත බවත්, එය හුදෙක් බාහිර ලොබි කණ්ඩායම්වල පීඩනය මත සිදු වූවක් බවත් ය.
ධවල මන්දිරය සහ ජෝ කෙන්ට් අතර පවතින්නේ තොරතුරු පිළිබඳ බරපතල පරස්පරතාවකි. ඉරානය මුලින් ම එක්සත් ජනපදයට පහර දීමට සැරසෙන බවට ජනාධිපතිවරයා සතුව "ශක්තිමත් සහ බලගතු සාක්ෂි" ඇති බව ධවල මන්දිර මාධ්ය ලේකම් කැරොලයින් ලෙවිට් අවධාරණය කරන අතර, කෙන්ට් පවසන්නේ එවැනි "ආසන්න තර්ජනයක්" නොමැති බවයි. මෙම අර්බුදය හුදෙක් තොරතුරු පිළිබඳ ගැටලුවක් නොව, පද්ධතිය තුළ පවතින මතවාදී ගැටුමකි. ජාතික බුද්ධි අධ්යක්ෂ තුල්සි ගැබාර්ඩ්, ජනාධිපතිවරයාගේ තීරණය සාධාරණීකරණය කරමින් පවසන්නේ සියලු තොරතුරු සමාලෝචනය කිරීමෙන් පසු ට්රම්ප් මෙම නිගමනයට පැමිණි බවයි. එහෙත්, කෙන්ට් වැනි වෘත්තීය බුද්ධි නිලධාරියෙකු මෙම තොරතුරු ප්රසිද්ධියේ ප්රතික්ෂේප කිරීම මගින් පෙන්නුම් කරන්නේ, ඉහළ මට්ටමේ තීරණ ගන්නන් සහ ක්ෂේත්රයේ ප්රවීණයන් අතර පවතින දැවැන්ත විශ්වාසයේ බිඳ වැටීමයි.
පුද්ගලික අහිමිවීම සහ යුද්ධයේ මානුෂීය යථාර්ථය
ජෝ කෙන්ට්ගේ ඉල්ලා අස්වීම පිටුපස යුද්ධයේ කටුක යථාර්ථය පිළිබඳ ඔහුගේ දශක තුනක අත්දැකීම් පවතී. එක්සත් ජනපද විශේෂ බළකායේ සහ CIA හි සේවය කරමින් 11 වතාවක් විදේශයන්හි යුද සේවයේ යෙදුණු ඔහු, බුද්ධි තොරතුරු වැරදී යාමෙන් සිදුවන විනාශය පුද්ගලිකව අත්විඳි අයෙකි. ඔහුගේ බිරිඳ වූ නාවික බුද්ධි අංශ නිලධාරිනී ෂැනන් කෙන්ට් 2019 දී සිරියාවේදී මිය යාමෙන් පසු ඔහු රජයේ සේවයෙන් ඉවත් වූ අතර, යළි සේවයට පැමිණියේ "ඇමෙරිකාව ප්රථමයෙන්" යන ප්රතිපත්තිය ආරක්ෂා කිරීමේ අරමුණෙනි.
තම ලිපියෙහි ඔහු මෙසේ සඳහන් කරයි:
"ඇමෙරිකානු ජනතාවට කිසිදු ප්රතිලාභයක් ලබා නොදෙන හෝ ඇමෙරිකානු ජීවිතවල වියදම සාධාරණීකරණය නොකරන යුද්ධයකදී සටන් කර මිය යාම සඳහා ඊළඟ පරම්පරාව යොමු කිරීමට සහය දිය නොහැකි ය."
මෙම ප්රකාශය හරහා ඔහු අවධාරණය කරන්නේ, දේශපාලන වාසි සඳහා හෝ විදේශීය බලපෑම් මත ඇමෙරිකානු සෙබළුන්ගේ ජීවිත පරදුවට තැබීමට තමා සූදානම් නැති බවයි.
කෙන්ට්ගේ ඉල්ලා අස්වීමත් සමඟ රිපබ්ලිකන් පක්ෂය තුළ පවතින “හුදෙකලාවාදීන්” (Isolationists) සහ “මැදිහත්වීම්වාදීන්” (Interventionists) අතර ගැටුම කරළියට පැමිණ තිබේ. සෙනෙට් සභික මිච් මැක්කොනෙල් කෙන්ට්ගේ ස්ථාවරය දැඩි ලෙස විවේචනය කරමින් ප්රකාශ කළේ මෙවැන්නකි:
“හුදෙකලාවාදීන්ට සහ යුදෙව් විරෝධීන්ට පක්ෂ දෙකෙහි ම ස්ථානයක් නොමැති අතර, අපගේ රජය තුළ විශ්වසනීය තනතුරු දැරීමට ඔවුන්ට නිසැකව ම අයිතියක් නැත.”
යුදෙව් විරෝධී ක්රියා නිරීක්ෂකයෙකු වන Anti-Defamation League (ADL) සහ Aipac වැනි සංවිධාන ද කෙන්ට්ගේ චෝදනා “පැරණි යුදෙව් විරෝධී උපක්රමයක්” ලෙස හඳුන්වමින් ඔහුව අපකීර්තියට පත් කිරීමට උත්සාහ කරයි. එහෙත්, මාර්ජෝරි ටේලර් ග්රීන් වැනි ට්රම්ප්ගේ සමීපතම හිතවාදීන් කෙන්ට්ව “ඇමෙරිකානු වීරයෙකු” ලෙස හඳුන්වමින් ඔහුට සහය පළ කරති. මෙය හුදෙක් එක් නිලධාරියෙකුගේ ඉල්ලා අස්වීමක් නොව, පක්ෂයේ මූලික විදේශ ප්රතිපත්තිය පිළිබඳව ඇති වී තිබෙන දැවැන්ත දේශපාලන බෙදීමකි.
ජෝ කෙන්ට්ගේ ඉල්ලා අස්වීම, ට්රම්ප් පරිපාලනයේ දෙවන වාරය තුළ සිදු වූ වඩාත් ම බලගතු විරෝධයයි. මීට පෙර සුරැකුම්පත් හා විනිමය කොමිෂන් සභාවේ මාග්රට් රයන් සහ කෙනඩි මධ්යස්ථානයේ රිචඩ් ග්රෙනෙල් වැනි නිලධාරීන් ඉල්ලා අස්වී තිබුණද, කෙන්ට්ගේ නික්මයාම සෘජුවම සම්බන්ධ වන්නේ යුද ප්රතිපත්තිය සහ ජාතික ආරක්ෂාව සමඟයි. ට්රම්ප්ගේ පළමු ධූර කාලයට වඩා මෙවර ඉල්ලා අස්වීම් සංඛ්යාව අඩු වුවද, කෙන්ට් වැනි වෘත්තීය නිපුණත්වයක් සහිත නිලධාරීන් ඉවත්වීම පරිපාලනයේ බුද්ධිමය විශ්වසනීයත්වයට එල්ල වන ප්රබල පහරකි.
