සටහන – විශේෂ වාර්තාකරුවෙකු විසිනි.
අප්රේල් 08, LNW (කොළඹ): ජාතික සංවර්ධන බැංකුවේ (NDB) රුපියල් බිලියන 13.2 ක දැවැන්ත වංචාවක් වටා ඇති මෑත කාලීන හෙළිදරව් කිරීම් පිළිබඳ අප උඩුගත කරන දෙවන පුවත මෙයයි. පුළුල් කනස්සල්ල පිළිබිඹු කරමින් මහජනතාව තොරතුරු සොයමින් මේ වනවිටත් අප හා සම්බන්ධ වී ඇත. මෙම පාලන අසාර්ථකත්වය ශ්රී ලංකාවේ බැංකු පද්ධතිය තුළ පාලනයේ ශක්තිය, අභ්යන්තර පාලනයන් සහ නියාමන අධීක්ෂණය පිළිබඳව නැවත වරක් බරපතල ප්රශ්න මතු කර තිබේ. තැන්පත්කරුවන් තම මුදල්වල ආරක්ෂාව පිළිබඳව LNW වෙත බිය සහ අවිනිශ්චිතභාවය ප්රකාශ කර ඇත. මේ සම්බන්ධව විමර්ශන සිදුවෙමින් පවතින අතර, මුල් ඇඟවීම්වලින් පෙනී යන්නේ මෙය හුදකලා සිදුවීමක් නොවිය හැකි බවයි.
බලපෑමට ලක් වූ අනෙකුත් බැංකු!
ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව (CBSL) දැනටමත් NDB වංචාවට සම්බන්ධ අරමුදල් ලබා ගත් බැංකු කිහිපයක් වෙත ගොස් ඇති බව වාර්තා පෙන්වා දෙයි. ඒ අතර සම්පත් බැංකුව වඩාත් බලපෑමට ලක් වෙමින් සැක සහිත අරමුදල් බැංකුව තුළ ඇති ගිණුම් හරහා ගමන් කරන බවට වාර්තා වේ.
ඊට අමතරව කොමර්ෂල් බැංකුව, හැටන් නැෂනල් බැංකුව සහ සෙලාන් බැංකුව ඇතුළු අනෙකුත් ප්රධාන බැංකු, නීති විරෝධී අරමුදල්වල මූලාරම්භය වසන් කිරීම සඳහා මූල්ය අපරාධවල පොදු තාක්ෂණයක් වන අරමුදල් ස්ථර කිරීම සඳහා අපරාධකරුවන් විසින් නාලිකා ලෙසද භාවිතා කර තිබිය හැකිය.
ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව ප්රතිචාර දැක්විය යුතුය!
මෙම වර්ධනයන් මුදල් විශුද්ධිකරණයට එරෙහි (AML) පද්ධති, ගනුදෙනු අධීක්ෂණ රාමු සහ අන්තර් බැංකු නිරීක්ෂණ යාන්ත්රණවල පද්ධතිමය දුර්වලතා පෙන්නුම් කරයි. ප්රමුඛ බැංකු කිහිපයක් හරහා අරමුදල් සංචලනය වීමෙන් පෙනී යන්නේ පවතින ආරක්ෂණ විධිවිධාන සැක සහිත රටා කලින් හඳුනා ගැනීමට තරම් ශක්තිමත් නොවූ බවයි.
මෙම ගැටලුවේ හරය අනුව; බැංකුවක ප්රාථමික භාරකාර වගකීම එහි කොටස් හිමියන්ට හෝ අධ්යක්ෂවරුන්ට නොව, එහි තැන්පත්කරුවන්ට ය. බැංකු මහජන තැන්පතු දරන අතර ඔවුන්ට භාර දී ඇති මුදල් ආරක්ෂා කිරීමේ යුතුකම වන ඊටත් වඩා විශාල වගකීමක් දරයි. නියාමනය කරන ලද බැංකුවක් තුළ සිදුවන වංචාව එම විශ්වාසය සෘජුවම අඩපණ කරයි.
ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවේ විශ්වාසනීය වගකීම!
එබැවින් ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවේ වගකීම ඉතා වැදගත් වේ. මූල්ය ස්ථාවරත්වයේ නියාමකයා සහ ආරක්ෂකයා ලෙස, මහජන අරමුදල් භාර දී ඇති ආයතන කළමනාකරණය කිරීමට අවශ්ය නිපුණතාවය, අඛණ්ඩතාව සහ අත්දැකීම් ඇති පුද්ගලයින් විසින් බැංකු පාලනය කරනු ලබන බව සහතික කිරීමට ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවට සදාචාරාත්මක බැඳීමක් ඇත.
දුර්වල නියාමන අධීක්ෂණය!
මෑත කාලීන පාලන තීරණ බරපතල ගැටළු මතු කරන අතර සැලකිය යුතු බැංකු අත්දැකීම් නොමැති පුද්ගලයින්ට පද්ධතිමය වශයෙන් වැදගත් බැංකුවල නායකත්ව තනතුරු දැරීමට ඉඩ දීම කරදරකාරී නියාමන අඩුපාඩුවක් පිළිබිඹු කරයි.
බැංකුකරණයට වඩා දුම්කොළ සහ බියර් වැනි කර්මාන්තවල මූලික අත්දැකීම් ඇති සුරේෂ් ෂා වැනි පුද්ගලයින් හැටන් නැෂනල් බැංකුවේ නායකත්වයට පත් කිරීම කැපී පෙනෙන උදාහරණයකි.
මහ් බැංකුව අවදි වීමට කාලයයි මේ!
මහ බැංකුව එහි පාලන රාමුව නැවත සලකා බැලිය යුතු අතර පද්ධතිමය වශයෙන් වැදගත් බැංකුවල සභාපතිවරුන් සඳහා පූර්ව බැංකු හෝ මූල්ය සේවා පළපුරුද්ද අවශ්ය කරන දැඩි සුදුසුකම් නිර්ණායක ක්රියාත්මක කළ යුතුය. තැන්පත්කරුවන්ගේ විශ්වාසය අනතුරේ හෙළන පරිදි නායකත්ව ප්රමිතීන් තනුක කළ නොහැක. AML සහ ගනුදෙනු අධීක්ෂණ පද්ධති ශක්තිමත් කිරීමට අමතරව, මහජන මුදල් ආරක්ෂා කිරීම සඳහා නිවැරදි විශේෂඥතාව ඇති නිවැරදි පුද්ගලයින්ට භාර දී ඇති බව නියාමකයින් සහතික කළ යුතුය.
