රෂිකා හෙන්නායක අගෝස්තු 18 , කොළඹ LNW :
පූජ්‍ය රඹුකන සිද්ධාර්ථ හිමියන් යනු ශ්‍රී ලාංකීය ගීත සාහිත්‍යය සහ බෞද්ධ සංස්කෘතික නුවණ පෝෂණය කිරීමෙහිලා සිය ජීවිත කාලයම කැප කළ අසමසම යතිවරයාණන් වහන්සේනමකි. උන්වහන්සේගේ අපවත් වීම සමස්ත දේශයටම සහ කලා ලෝකයටම පිරවිය නොහැකි පාඩුවකි.
ගී පද අතරින් සසර දනව්ව නිවූ රඹුකන සිද්ධාර්ථ හිමි
ශ්‍රී ලාංකීය සුගන්ධවත් ගීත සාහිත්‍යයට සහ බෞද්ධ චින්තනයට අනගි මෙහෙවරක් ඉටු කළ, සම්මානනීය ගී පද රචකයෙකු මෙන්ම ග්‍රන්ථ කතුවරයෙකු වූ පූජ්‍ය රඹුකන සිද්ධාර්ථ හිමියෝ වයස අවුරුදු 76ක් ආයු විඳ අපවත් වී වදාළහ.
අසනීප තත්ත්වයක් හේතුවෙන් රෝහල්ගතව ප්‍රතිකාර ලබමින් සිටියදී උන්වහන්සේ මෙලෙස අපවත් වූ අතර, උන්වහන්සේගේ සමුගැනීම ලාංකීය සුගන්ධවත් ගීත ක්ෂේත්‍රයේ රන් යුගයක අවසානය සලකුණු කරයි.
ජීවන මඟ සහ පැවිදි දිවිය
1950 මැයි 22 වැනිදා දෙණියාය රඹුකන ප්‍රදේශයේදී ලියනගේ සයිමන් සහ සෝබනහාමි ලියනගේ යුවළට දාව පවුලේ වැඩිමහල් පුතු ලෙස උපත ලැබූ උන්වහන්සේගේ ගිහි නම ආනන්ද ලියනගේ විය. 1963 ජූලි 22 වැනිදා වැලිව ගංගාතිලක විහාරස්ථානයේදී "රඹුකන සිද්ධාර්ථ" නමින් පැවිදි බිමට ඇතුළත් වූ උන්වහන්සේ, 1972 වසරේදී මහනුවර මල්වතු මහාවිහාර උපෝසථාගාරයේදී උපසම්පදාව ලැබූහ.
මොරවක වැලිව බෞද්ධ මිශ්‍ර පාසලෙන් මූලික අධ්‍යාපනයත්, ගාල්ල හෙට්ඨාචල පිරිවෙනෙන් සහ පැපිලියාන සුනේත්‍රාදේවි පිරිවෙනෙන් ද්විතීක අධ්‍යාපනයත් ලැබූ උන්වහන්සේ, අනතුරුව කැළණිය විශ්වවිද්‍යාලයෙන් බෞද්ධ දර්ශනය පිළිබඳ විශේෂ උපාධියක් දිනාගත්හ. උන්වහන්සේ ශාස්ත්‍රීය දැනුම මෙන්ම ගැඹුරු සමාජීය නිරීක්ෂණය ද සිය පද රචනා සඳහා අමුද්‍රව්‍ය කරගත්හ.
ගීත සාහිත්‍යයට කළ අමිල මෙහෙවර
සිංහල සුගීත පද රචනාවේ බෞද්ධ ප්‍රබෝධය නව මාවතකට යොමු කළ උන්වහන්සේ, ආමිස පූජාවට එහා ගිය ප්‍රඥාගෝචර සිතුවිලි ගීතයට එකතු කළහ. 'සඳකඩපහණ' චිත්‍රපටයේ එන 'පෙර සංසාරේ' ගීතයෙන් සරසවිය සම්මානයෙන් පිදුම් ලැබූ අතර, 'ආලෝකෝ උදපාදී' චිත්‍රපටයේ 'සැඩ පහරක් සේ එකමුතු වූ දා' ගීතය වෙනුවෙන් දෙරණ සිනමා සම්මානය ද හිමි කරගත්හ.
උන්වහන්සේගේ සුප්‍රකට නිර්මාණ අතර-:
ආගමික හා දාර්ශනික ගීත: ‘ලා දළු බෝපත්’, ‘බුදු හාමුදුරුවෝ අපිත් දකින්නැති’, ‘බුදු බණ ඇසුවා’, ‘වෙහෙරක් වගේ’, ‘පන්සලේ පල්ලියේ’
ජනප්‍රිය සහ මානව සෙනෙහස රැගත් ගීත: ‘මේ ඉර හඳ යට’, ‘සඳ තරු මල්’, ‘සෙනෙහස පුදා’, ‘මේ ප්‍රේම කතා’, ‘අව්වට වැස්සට හුරු මිනිසුන්නේ’, ‘සියක් ආයු ලැබ’
1987 දී 'සංසාරේ අපි' කැසට් පටයෙන් ඇරඹි උන්වහන්සේගේ නිර්මාණ චාරිකාව 'ගම්මානේ අපි', 'සමනල කන්ද', 'සංසාරේ ගී යාතිකා', 'බුදු අමා වැස්ස', සහ 'සංසාර චාරිකා' වැනි කැසට් හා සංයුක්ත තැටි රැසකින් පෝෂණය විය. උන්වහන්සේ ලියූ 'සසර දනව්ව' ගේය පද සංග්‍රහය ද සම්මානයට පාත්‍ර වූ මහඟු කෘතියකි.
තවත් සුවිශේෂී තොරතුරු
ප්‍රවීණ සංගීතවේදීන් සමඟ එකතුව: එච්.එම්. ජයවර්ධන, රෝහණ වීරසිංහ, ස්වර්ණ ශ්‍රී බණ්ඩාර වැනි ප්‍රවීණ සංගීතවේදීන්ගේ සංගීත සංයෝජනයෙන් සහ වික්ටර් රත්නායක, සුනිල් එදිරිසිංහ, අමරදේවයන් වැනි ප්‍රවීණ ගායක ගායිකාවන්ගේ හඬින් උන්වහන්සේගේ පද වැල් අමරණීය විය.සමාජ සේවය: කවියෙන් හා ගීතයෙන් පමණක් නොව, සමාජීය වශයෙන් දුෂ්කර ප්‍රදේශවල ජනතාවගේ දහම් හා අධ්‍යාපනික අවශ්‍යතා උදෙසා ද උන්වහන්සේ නිහඬ මෙහෙවරක් ඉටු කළහ.
අවුවට වැස්සට හුරු මිනිසුන්නේ....දෑතේ විරියෙන් රටවල් නැඟුණේ...ඒ මිනිසුන්ගේ මළගම වෙනුවෙන් මොම රජ මැදුරෙද සුදු කොඩි නැඟුනේ...
භෞතිකව අපෙන් වෙන්ව ගියද, උන්වහන්සේ රචනා කළ පද වැල් මඟින් නිර්මාණය වූ ඒ අමරණීය ගීත ශ්‍රී ලාංකික සිත් සතන් තුළ සදාකාලිකවම රැඳී පවතිනු ඇත. පූජ්‍ය රඹුකන සිද්ධාර්ථ හිමියන්ට අජරාමර උතුම් ශාන්ති නිරවාණ සුවය ප්‍රාර්ථනා කරමු!
