සටහන – පුලී
මැයි 08, LNW (කොළඹ): මෑතකදී, කෲස් නෞකාවක පැතිරීමත් සමඟ මරණ සහ ආසාදන කිහිපයක් හඳුනා ගැනීමෙන් පසුව, හැන්ටා වෛරසය ලෝකයේ නන් දෙසින් ප්‍රවෘත්තිවල ප්‍රධාන සිරස්තලයක් බවට පත්ව තිබේ.
කෲස් නෞකාවක මෙම හැන්ටා වයිරසය පැතිරීම හේතුවෙන් මරණ තුනක් සිදුවී ඇති බැවින්, බිල් ගේට්ස් සම්මුඛ සාකච්ඡාවකදී ‘ඊළඟ වසංගතය’ පිළිබඳව බියජනක අනාවැකියක් පළ කළේය.
මයික්‍රොසොෆ්ට් නිර්මාතෘ පසුගිය වසරේ සම්මුඛ සාකච්ඡාවකදී ජනතාවගෙන් සූදානම්ව සිටින ලෙස ඉල්ලා සිටියේ, කොවිඩ් යනු අප සමාජයක් ලෙස දකින අවසාන වසංගතය නොවන බවට අනතුරු අඟවමිනි. මෙම කතා බහ නැවත කරළියට පැමිණියේ නවතම හැන්ටා වෛරසයේ මරණ කිහිපයක් තහවුරු වීමත් සමඟිනි.
නමුත් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (WHO) වැනි සෞඛ්‍ය සංවිධාන තහවුරු කළේ වෛරසය දුර්ලභ නමුත් බරපතල බවයි. WHO අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් ටෙඩ්‍රොස් අද්නාම් ගෙබ්‍රෙයිසස් පවසන පරිදි, තත්වය “බරපතල” නමුත් තවත් COVID-19 වසංගතයක් නොවන අතර ගෝලීය මහජන අවදානම තවමත් අඩු බවයි.
නැවත මතු වූ සම්මුඛ සාකච්ඡාවේදී, 70 හැවිරිදි බිල් ගේට්ස් අනතුරු ඇඟවූයේ අප මුහුණ දෙන ඊළඟ වසංගතය කොවිඩ්ට වඩා ‘බොහෝ දරුණු’ විය හැකි බවයි.
හැන්ටා වෛරසය ප්‍රධාන වශයෙන් පැතිරෙන්නේ ආසාදිත මීයන් සමඟ සම්බන්ධ වීමෙනි, විශේෂයෙන් ඔවුන්ගේ මුත්‍රා, කෙළ හෝ අසූචි මඟිනි. ගබඩා කාමර, ගොවිපලවල්, කුටි හෝ මීයන් ජීවත් වන පැරණි ගොඩනැගිලි වැනි දූවිලි සහිත ස්ථාන පිරිසිදු කිරීමේදී මිනිසුන්ට මෙම තත්ත්වය ආසාදනය විය හැකිය. රෝග ලක්ෂණ බොහෝ විට උණ, හිසරදය, ශරීර වේදනාව සහ තෙහෙට්ටුව සමඟ ආරම්භ වේ, නමුත් දරුණු අවස්ථාවල දී වෛරසය ඉක්මනින් පෙනහළු හෝ වකුගඩු වලට හානි කර ජීවිතයට තර්ජනයක් විය හැකිය.
බොහෝ ප්‍රසිද්ධ මහජන සෞඛ්‍ය විශේෂඥයින් සහ විද්‍යාඥයින් ජනතාවට අනතුරු අඟවන්නේ කලබල නොවී දැනුවත්ව සිටින ලෙසයි. ඉතා සමීප සම්බන්ධතාවකින් පසුව සීමිත මිනිස්-මිනිස් සම්ප්‍රේෂණයක් සිදුවී ඇති බැවින් ඇන්ඩීස් වික්‍රියාව අසාමාන්‍ය බව WHO නිලධාරීන් පැහැදිලි කළහ. කෙසේ වෙතත්, මෙම වෛරසය COVID-19 හෝ ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා තරම් පහසුවෙන් පැතිරෙන්නේ නැති බව ද විශේෂඥයෝ පවසති. පුළුල් ලෙස පැතිරීම වැළැක්වීම සඳහා ජාත්‍යන්තර සෞඛ්‍ය කණ්ඩායම් මගීන් සොයා ගනිමින් සහ සම්බන්ධතා ප්‍රවේශමෙන් නිරීක්ෂණය කරමින් සිටිති.
ඉඳින්, හැන්ටා වෛරසය අවදානම් සහිතද? ඔව්, එය භයානක විය හැකියි, මන්ද විශේෂයෙන් ඇමරිකානු රටවල මෙන්ම දරුණු අවස්ථාවල මෙම මරණ අනුපාතය ඉහළ විය හැකි බැවිනි. කෙසේ වෙතත්, ලොව පුරා ආසාදන තවමත් දුර්ලභ වන අතර, ආසාදිත මීයන් හෝ දූෂිත ස්ථාන වලට නිරාවරණය නොවන්නේ නම් බොහෝ පුද්ගලයින් ඉහළ අවදානමකට ලක් නොවනු ඇත. හොඳ සනීපාරක්ෂාව, මීයන් පාලනය සහ මුල් වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර ආරක්ෂිතව සිටීමට හොඳම ක්‍රම වන අතර මේ මොහොතේ, සෞඛ්‍ය බලධාරීන් පවසන්නේ ගෝලීය වසංගත තර්ජනයක් පිළිබඳ සාක්ෂි නොමැති නමුත් ඔවුන් තත්වය සමීපව නිරීක්ෂණය කිරීම දිගටම කරගෙන යන බවයි.
