රෂිකා හෙන්නායක අගෝස්තු 10 , කොළඹ LNW :
ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක මහතාගේ ප්රධානත්වයෙන් ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලයේදී පසුගියදා රැස් වූ ‘රටම එකට’ ජාතික මෙහෙයුම් සභාවේ තීරණ, පරිපාලනමය වාර්තාවකට එහා ගිය මෙරට සමාජ ආරක්ෂණ පද්ධතියේ බරපතල ප්රතිසංස්කරණයක පෙරනිමිති පළ කරයි. බන්ධනාගාර පද්ධතිය තුළ මතු වූ අරාජිකත්වය සහ පාසල් දරුවන් ඉලක්ක කරගත් මත්ද්රව්ය ජාවාරම හමුවේ රජය ගෙන ඇති මෙම නව මූලෝපායික ප්රවේශයන් පිළිබඳව විමර්ශනාත්මක ඇසකින් බැලීම ඕනෑම වගකිවයුතු පුරවැසියෙකුගේ වගකීමකි.
රුපියල් මිලියන 255ක විනාශය සහ දඬුවමෙන් මානසික සෞඛ්යයට මාරු වීම
පසුගිය දිනවල බන්ධනාගාර තුළ ඇති වූ නොසන්සුන්තාව හුදෙක් රැඳවියන්ගේ කළහකාරී බවක් පමණක් නොව, එය පද්ධතියේ පවතින ගැඹුරු අර්බුදයක ලක්ෂණයකි. මීගමුව, මහර, මැගසින්, පල්ලන්සේන සහ කුරුවිට යන බන්ධනාගාරවල සිදු වූ දේපළ හානිය රුපියල් මිලියන 255කට අධික බව මෙහිදී අනාවරණය විය.
මෙහිදී රජය ගෙන ඇති වඩාත් වැදගත් තීරණය වන්නේ, නොසන්සුන්තාව පාලනයට හුදෙක් “බලය පාවිච්චි කිරීම” වෙනුවට “මනෝ විද්යාත්මක මැදිහත්වීම” තෝරා ගැනීමයි.
- මනෝ වෛද්ය සේවා පුළුල් කිරීම: බන්ධනාගාර තුළ මනෝ වෛද්යවරුන්ගේ සේවය වැඩි වශයෙන් ලබා ගැනීමට තීරණය කර ඇති අතර, මෙය ලාංකීය බන්ධනාගාර කළමනාකරණ ඉතිහාසයේ දණ්ඩනයෙන් පුනරුත්ථාපනයට මාරු වන තීරණාත්මක සංධිස්ථානයකි.
- පද්ධතිමය වෙනස: රුපියල් මිලියන ගණනක දේපළ විනාශයක් නැවත සිදු නොවීමට නම්, රැඳවියාගේ මානසිකත්වය කළමනාකරණය කිරීම අත්යවශ්ය බව මෙහිදී පිළිගෙන ඇත.
දශක එකහමාරක නීතිමය ප්රමාදය සහ විශ්රාමිකයන්ගේ මැදිහත්වීම
2007 අංක 54 දරන පුනරුත්ථාපන පනතේ සංශෝධන වසර 17ක් තිස්සේ ඇදෙමින් පැවතීම මෙරට රාජ්ය යාන්ත්රණයේ පවතින නිලධාරිවාදී අකර්මණ්යතාවයට කදිම නිදසුනකි. මෙම නීතිමය බාධාවන් නිසා පුනරුත්ථාපන ක්රියාවලිය අඩාල වීම වැළැක්වීමට ජනාධිපතිවරයා “අසම්මත” එහෙත් ප්රායෝගික තීරණයකට එළඹ තිබේ.
ඒ අනුව, නීති කෙටුම්පත් සම්පාදක දෙපාර්තමේන්තුවේ පවතින සේවක හිඟය සහ කාර්ය පටිපාටිමය ප්රමාදයන් මගහරවා ගැනීමට, විශ්රාම ගිය පළපුරුදු නිලධාරීන් කොන්ත්රාත් පදනම මත බඳවා ගැනීමට උපදෙස් දී ඇත. මෙය රාජ්ය සේවයේ පවතින සම්ප්රදායික මන්දගාමී බව බිඳ දමමින්, වැදගත් නීති ප්රතිසංස්කරණ කඩිනම් කිරීමට ගත් නිර්භීත පියවරක් ලෙස සැලකිය හැකිය.
ජාත්යන්තර පාසල්වල මතු වන තැතිගන්වනසුලු මත්ද්රව්ය ප්රවණතාව
මෙතෙක් කාලයක් මත්ද්රව්ය අවදානම සම්බන්ධයෙන් සමාජයේ අවධානය යොමු වූයේ රජයේ පාසල් වෙත පමණක් වුවද, මෙවර ජාතික සභාවේදී තැතිගන්වනසුලු හෙළිදරව්වක් සිදු විය. එනම්, මෙරට ප්රභූ සහ මධ්යම පන්තික දරුවන් ඉගෙනුම ලබන ජාත්යන්තර පාසල් පද්ධතිය තුළ ද මත්ද්රව්ය ව්යාප්තියේ සීඝ්ර වර්ධනයක් දක්නට ලැබෙන බවයි.
- විශේෂ අවධානය: මත්ද්රව්ය අවදානම වැඩි සහ ජනගහන ඝනත්වය ඉහළ ප්රදේශවල පිහිටි පාසල් පිළිබඳව විශේෂ විමර්ශන සහ වැඩසටහන් ක්රියාත්මක කිරීමට ජනාධිපතිවරයා උපදෙස් දී ඇත.
- මිතුරු පාසල: අධ්යාපන සහ සෞඛ්ය අමාත්යංශ එක්ව ක්රියාත්මක කරන මෙම වැඩසටහන හරහා ගුරුවරුන් හා විදුහල්පතිවරුන් පුහුණු කිරීම මගින්, දරුවන් මත්ද්රව්ය ගොදුරක් වීමට පෙර හඳුනා ගැනීමට බලාපොරොත්තු වේ.
දෙමාපියන් බලගැන්වීම: නිවස තුළදීම පරීක්ෂා කිරීමේ අවස්ථාව
මත්ද්රව්ය මර්දනය යනු හුදෙක් පොලීසියේ හෝ හමුදාවේ වගකීමක් පමණක් නොවන බව අවධාරණය කරමින්, එහි මූලික වගකීම පවුල් ඒකකය වෙත පවරා ඇත. තම දරුවා පිළිබඳව සැකයක් ඇත්නම්, සමාජය ඉදිරියේ දරුවා අපහසුතාවයට පත් නොකර නිවස තුළදීම එය තහවුරු කර ගැනීමට දෙමාපියන්ට දැන් අවස්ථාව ඇත.
“දරුවා මත්ද්රව්යවලට ඇබ්බැහි වී ඇත්දැයි දෙමාපියන්ට පෞද්ගලිකව පරීක්ෂා කළ හැකි පරීක්ෂණ කට්ටල (Test kits) ඖෂධ සැල් මගින් ලබා ගැනීමට දැන් පහසුකම් සලසා ඇති අතර, මුල් අවදියේදීම හඳුනා ගැනීම දරුවාගේ අනාගතය සුරැකීමට තීරණාත්මක වේ.”
මෙය දරුවා අපරාධකරුවෙකු ලෙස නොව, රෝගියෙකු ලෙස සලකා නිවස තුළදීම නිවැරදි මග පෙන්වීමට දෙමාපියන් සතු පෞද්ගලිකත්වය සහ බලය තහවුරු කිරීමකි.
සමාජ මාධ්ය: ප්රවර්ධන අවියෙන් මර්දන මෙවලමක් දක්වා
සමාජ මාධ්ය හරහා සූක්ෂ්ම ලෙස මත්ද්රව්ය ප්රවර්ධනය කරන කණ්ඩායම් පිළිබඳව රජයේ දැඩි නිරීක්ෂණය යොමු වී ඇත. කෙසේ වෙතත්, සමාජ මාධ්ය තහනම් කරනවා වෙනුවට, මත්ද්රව්යවලට එරෙහි ප්රබල සමාජ මතවාදයක් ගොඩනැගීමට එම මෙවලම්ම උපයෝගී කර ගැනීමේ වැදගත්කම ජාතික සභාවේදී සාකච්ඡා විය. මෙය ඩිජිටල් අවකාශය තුළ සිදු කෙරෙන මනෝවිද්යාත්මක යුද්ධයක් ලෙස හැඳින්විය හැකිය.
මෙම සියලු ක්රියාමාර්ග හුදෙකලා ප්රයත්නයන් නොවේ. සෞඛ්ය, ජනමාධ්ය, අධ්යාපන, මහජන ආරක්ෂක වැනි අමාත්යාංශ රැසක් මෙන්ම පොලීසිය, ත්රිවිධ හමුදාව, අන්තරායකර ඖෂධ පාලක මණ්ඩලය, පුනරුත්ථාපන කාර්යාංශය ඇතුළු ආයතන 15කට අධික සංඛ්යාවක් එක්ව “බහුආංශික ජාතික උපාය මාර්ගික සැලැස්මක්” යටතේ ක්රියාත්මක වේ. එහිදී ප්රධාන ක්රමෝපායන් 06ක් ඔස්සේ මත්ද්රව්ය භාවිතය වැළැක්වීමේ සිට පසු විපරම් කිරීම දක්වා ක්රියාවලිය විධිමත් කර ඇත.
