සටහන: සශිකලා මධුෂාණී
ලෝකය(අවුට්බවුන්ඩ් ටුඩේ) නොවැම්බර් 05: ඉතිහාසයේ අද වැනි දිනක, එනම් 1917 නොවැම්බර් 6 වැනිදා රාත්‍රියේ රුසියාවේ ආරම්භ වූ බොල්ෂෙවික් විප්ලවය ලෝක ඉතිහාසයේ තීරණාත්මක දේශපාලන හැරවුම් ලක්ෂ්‍යයක් බවට පත්විය. ව්ලැඩිමීර් ලෙනින්ගේ නායකත්වයෙන් ක්‍රියාත්මක වූ බොල්ෂෙවික්වරු රුසියාවේ අන්තර්වාර ආණ්ඩුව පෙරළා දමා බලය අත්පත් කරගැනීම සඳහා තීරණාත්මක මෙහෙයුමක් දියත් කළහ.
සාගතය, යුද්ධය සහ ජනතා විරෝධය හමුවේ බිඳ වැටුණු අධිරාජ්‍යය
1917 වන විට රුසියාව දැඩි දේශපාලන හා ආර්ථික අර්බුදයක ගිලී තිබුණි. පළමු ලෝක යුද්ධයට සහභාගී වීම හේතුවෙන් රටේ ආර්ථිකය දැඩි පීඩනයකට ලක්ව තිබූ අතර ආහාර හිඟය, දරිද්‍රතාව, උද්ධමනය සහ යුද පෙරමුණේ සිදුවූ දැවැන්ත ජීවිත හානි ජනතාවගේ ජීවිත තවදුරටත් අසීරු කළේය.
රුසියාව පාලනය කළ දෙවන නිකලස් සාර් රජුගේ පාලනයට එරෙහිව ජනතා විරෝධය උත්සන්න විය. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස 1917 මාර්තු මාසයේදී (රුසියානු පැරණි දින දර්ශනයට අනුව පෙබරවාරි විප්ලවය) සාර් රජුට සිහසුන අත්හැරීමට සිදුවූ අතර සියවස් ගණනාවක් පැවැති රොමානොව් රාජවංශයේ පාලනය අවසන් විය.
ලෙනින්ගේ නායකත්වයෙන් බලය අත්පත් කරගැනීම
සාර් පාලනය බිඳ වැටීමෙන් පසුව පිහිටුවන ලද අන්තර්වාර ආණ්ඩුවට ද රටේ අර්බුද විසඳීමට නොහැකි විය. පළමු ලෝක යුද්ධයෙන් ඉවත් නොවීම සහ ආහාර හා ඉඩම් ගැටලු විසඳීමට අපොහොසත් වීම හේතුවෙන් එම ආණ්ඩුවට එරෙහි ජනතා විරෝධය තවදුරටත් වර්ධනය විය.
මෙම තත්ත්වය තුළ ව්ලැඩිමීර් ලෙනින්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් බොල්ෂෙවික් පක්ෂය ජනතාව අතර බලවත් සහයෝගයක් ගොඩනඟා ගත්තේය. ‘සාමය, ඉඩම් සහ පාන්’ යන සටන් පාඨය ඔවුන්ගේ දේශපාලන ව්‍යාපාරයේ ප්‍රධාන ආකර්ෂණයක් විය.
නොවැම්බර් 6 වැනිදා රාත්‍රියේ ආරම්භ වූ මෙහෙයුම ඔස්සේ බොල්ෂෙවික් සන්නද්ධ කණ්ඩායම් පෙට්‍රොග්‍රෑඩ් නගරයේ දුම්රිය ස්ථාන, විදුලි සංදේශ මධ්‍යස්ථාන සහ වැදගත් රාජ්‍ය ගොඩනැගිලි සිය පාලනයට ගැනීමට කටයුතු කළහ. අනතුරුව ශීත මාලිගය අත්පත් කරගනිමින් අන්තර්වාර ආණ්ඩුවේ බලය අවසන් කළහ.
ලෝකයේ පළමු සමාජවාදී රාජ්‍යය බිහිවීමේ මාවත
මෙම විප්ලවයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ලෙනින්ගේ නායකත්වයෙන් නව සෝවියට් පාලනයක් ස්ථාපිත විය. පසුව එය ලෝක දේශපාලනයේ බලවත්ම දේශපාලන හා ආර්ථික පද්ධති අතරින් එකක් බවට පත්විය.
කෙසේ වෙතත්, විප්ලවයෙන් පසු රුසියාව සාමකාමී මාවතකට පිවිසියේ නැත. 1918 සිට 1922 දක්වා පැවති සිවිල් යුද්ධය හේතුවෙන් රට තවදුරටත් දරුණු අර්බුදයකට මුහුණ දුන්නේය. අවසානයේ 1922 දෙසැම්බර් මාසයේදී සෝවියට් සමාජවාදී සමූහාණ්ඩු සංගමය (USSR) පිහිටුවීමත් සමඟ නව ලෝක බලවතෙකුගේ ආරම්භය සනිටුහන් විය.
ලෝක ඉතිහාසය වෙනස් කළ විප්ලවයක්
රුසියානු බොල්ෂෙවික් විප්ලවය හුදෙක් එක් රටක ආණ්ඩු පෙරළියක් පමණක් නොවීය. එය සමාජවාදී දේශපාලන ව්‍යාපාරවල ව්‍යාප්තියට, ජාත්‍යන්තර බලතුලනයේ වෙනස්වීම්වලට සහ විසිවැනි සියවසේ ලෝක දේශපාලන ගමන්මඟට දැවැන්ත බලපෑමක් එල්ල කළ සිදුවීමක් විය.
පසුව සෝවියට් සංගමය සහ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය අතර ඇති වූ සීතල යුද්ධය දක්වා දිවෙන ලෝක දේශපාලන ඉතිහාසයේ පසුබිම සකස් කළ ප්‍රධාන සිදුවීමක් ලෙස ද මෙම විප්ලවය සැලකේ.
වසර සියයකට වැඩි කාලයක් ගතවී ඇතත්, බලය, ජනතා අරගලය, ආර්ථික අසමානතාව සහ දේශපාලන වෙනස්කම් පිළිබඳ ලෝක ඉතිහාසයේ තීරණාත්මක පාඩමක් ලෙස බොල්ෂෙවික් විප්ලවය අදටත් අධ්‍යයනය කෙරේ.
