රෂිකා හෙන්නායක නොවැම්බර් 15, කොළඹ LNW:
ඇමෙරිකානු දේශපාලනයේ ප්‍රගතිශීලී වාමාංශික ප්‍රවාහයේ ඉදිරි ගමන්මග තීරණය කෙරෙන වැදගත් පරිවර්තනයක් සනිටුහන් කරමින්, 2028 ඇමෙරිකානු ජනාධිපතිවරණ සටන වෙනුවෙන් පදනම සකස් කිරීමේ මූලික පියවර තබා තිබේ. පවතින දේශපාලන යාන්ත්‍රණය තුළ සාම්ප්‍රදායික රාමුවෙන් ඔබ්බට ගිය වැඩකරන ජනතාවගේ හඬ නියෝජනය කිරීමට ප්‍රගතිශීලී ව්‍යාපාර දැරූ උත්සාහයන් මෙතෙක් ප්‍රාදේශීය සහ නගර සභා මට්ටමට සීමා වී පැවතුණද, එම තත්ත්වය දැන් සමස්ත එක්සත් ජනපදයේ ධවල මන්දිර බලය දෙසට එල්ල වෙමින් පවතී.
මේ අනුව, 2026 නොවැම්බර් මාසයේදී පැවැති නිව්යෝර්ක් නගරයේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සමාජවාදීන්ගේ (NYC-DSA) සම්මේලනයේදී, කොංග්‍රස් මණ්ඩල සභික ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියා ඕකාසියෝ-කෝටෙස් (AOC) හට 2028 ඇමෙරිකානු ජනාධිපතිවරණය සඳහා තරග කරන ලෙස ඉල්ලා සිටින තීරණාත්මක යෝජනාවක් සම්මත විය.
ජනාධිපතිවරණ සිහිනය
සම්මේලනයේදී පැවැති ඡන්ද විමසීමේදී අදාළ යෝජනාවට පක්ෂව ඡන්ද 291ක් ලැබුණු අතර ඊට විපක්ෂව හිමිවූයේ ඡන්ද 123ක් පමණි. මෙය DSA සංවිධානය මගින් සිදුකරන ලද නිල නාම යෝජනා අනුමැතියක් (formal endorsement) නොවන නමුත්, 2028 ජනාධිපතිවරණ තරගය වෙනුවෙන් AOC දිරිමත් කිරීමටත්, ප්‍රගතිශීලී විභව ප්‍රචාරක ව්‍යාපාරයක් සඳහා අවශ්‍ය මූලික සංවිධානාත්මක පදනම සකස් කිරීමටත් NYC-DSA ශාඛාව කැපවන බව මෙයින් පැහැදිලි කෙරේ.
දේශපාලන මූලෝපායික කෝණයෙන් බලන කල, 70% කට ආසන්න පක්ෂපාතීත්වයක් පෙන්නුම් කළ මෙම ඡන්ද ප්‍රතිඵලය 2028 ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂයේ ජනාධිපතිවරණ අභ්‍යන්තර තරගය කුමන දිශානතියකට ගමන් කරන්නේද යන්න පෙන්වා දෙන මුල්කාලීන සන්ධිස්ථානයක් (early bellwether) ලෙස ක්‍රියා කරයි. එමෙන්ම, ලබුණු ඡන්ද 123 ක විරුද්ධත්වය මගින් පැහැදිලි වන්නේ ජනාධිපතිවරණ ප්‍රචාරණ ව්‍යාපාරයකට පිවිසීමේ කාලවේලාව සහ ප්‍රගතිශීලී ප්‍රතිපත්තිමය මූලෝපායන් සම්බන්ධයෙන් සංවිධානයේ අභ්‍යන්තරව තවමත් සංවාදයන් සහ මතවාදී සංකල්පිතයන් පවතින බවයි.
ට්‍රම්ප් තේරී පත් විය හැකි නම්, සමාජවාදීන්ටත් පුළුවන්": දේශපාලනික විශ්වාසය
ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් ජනාධිපතිවරයා ලෙස තේරී පත්වීම හමුවේ, ඇමෙරිකානු දේශපාලනයේ සාම්ප්‍රදායික සීමාවන් බිඳ වැටී ඇති බව වටහා ගන්නා වාමාංශික සහ ප්‍රගතිශීලී ව්‍යාපාර, බලය ලබාගැනීමේ හැකියාව කෙරෙහි නව දේශපාලනික විශ්වාසයක් ගොඩනගා ගනිමින් සිටී. NYC-DSA හි සම-සභාපති ගුස්ටාවෝ ගෝර්ඩිලෝ (Gustavo Gordillo) ගේ ප්‍රකාශයෙන් මෙම අභියෝගාත්මක ස්ථාවරය මනාව තහවුරු වේ.
“එක්සත් ජනපදයට ට්‍රම්ප් තේරී පත් කර ගත හැකි නම්, අපට ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සමාජවාදීන් තේරී පත් කර ගත හැකි යැයි මම සිතමි.” – ගුස්ටාවෝ ගෝර්ඩිලෝ (NYC-DSA සම-සභාපති)
මෙම ප්‍රකාශය මගින් විදහා දැක්වෙන්නේ, දකුණු ආංශික දේශපාලන රැල්ල හමුවේ පසුබැසීම වෙනුවට, සංකල්පීය වෙනස්කම් අපේක්ෂා කරන වැඩකරන ජනතාව අතරට ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සමාජවාදී ආකෘතිය රැගෙන යාමට ප්‍රගතිශීලී බලවේග සූදානම් බවයි.
NYC-DSA ශාඛාව සාමාජිකයින් 15,000 කගෙන් පමණ සමන්විත වන අතර, එය ඇමෙරිකාව තුළ ප්‍රගතිශීලී ව්‍යාපාරයේ වඩාත්ම බලපෑම් සහගත සහ ජවමාන ශාඛාවක් බවට පත්ව තිබේ. ඔවුන් පසුගිය වසරේ නගරාධිපති සොහ්රාන් මම්දානි (Zohran Mamdani) ගේ ජයග්‍රහණයට සහාය දැක්වූ අතර, 2018 දී නිව්යෝර්ක්හි 14 වන කොංග්‍රස් මණ්ඩල දිස්ත්‍රික්කයෙන් වසර 10ක් පුරා තුරඟ තරගයේ සිටි ප්‍රබල මන්ත්‍රීවරයා පරාජය කරමින් AOC ලබාගත් විප්ලවීය ජයග්‍රහණයේ සිට ඇගේ කොංග්‍රස් මැතිවරණ තරග 5 සඳහාම අඛණ්ඩව සහාය පළ කර ඇත. ඊට අමතරව, මැදවාර මැතිවරණවලදී DSA සහාය ලත් වාර්තාගත අටදෙනෙකු (8) ෆෙඩරල් කොංග්‍රස් මණ්ඩලයට තේරී පත්ව සිටිති.
NYC-DSA හි සම-සභාපති ග්‍රේස් මවුසර් (Grace Mausser) පෙන්වා දෙන්නේ නගර මට්ටමේ සංවිධානය වීම ජාතික දේශපාලනය කෙරෙහි ඍජුවම බලපාන ආකාරයයි..
“දැන් අපි නගර ශාලාවට නගරාධිපතිවරයෙකු පත් කර ඇති අතර නගරයේ සමාජවාදීන් තිදෙනෙකු තෝරා පත් කර ගෙන ඇත, දේශපාලනඥයෙකු පෞද්ගලිකව DSA ගැන සිතන ආකාරය කුමක් වුවත්, ඔවුන් අනිවාර්යයෙන්ම අප පවසන දේ සහ අප ගමන් කරන ආකාරය දෙස බලයි. අපි නගරයේ, ප්‍රාන්තයේ සහ ඇත්ත වශයෙන්ම රටේ විශාලතම දේශපාලන නළුවෙකි.” - ග්‍රේස් මවුසර් (NYC-DSA සම-සභාපති)
මෙම සාර්ථකත්වය මගින් පෙන්නුම් කරන්නේ, ප්‍රාදේශීය නගර සභා සහ ප්‍රාන්ත සභාවල සිට ආරම්භ වූ ජනතා මෙහෙයුම්, ජාතික මට්ටමේ ජනාධිපතිවරණ සටනක් දක්වා වර්ධනය කළ හැකි ශක්තිමත් පරිමාණය කළ හැකි (scalable) ප්‍රගතිශීලී දේශපාලන ආකෘතියක් බවයි.
ජනතාවගේ දෛනික ජීවන අභියෝග කෙරෙහි අවධානය යොමුකළ ප්‍රතිපත්ති මාලාව
ඉදිරි ජනාධිපතිවරණ ප්‍රචාරණ පදනම සකස් කිරීමේදී, පවතින දෘෂ්ටිවාදයන්ට පමණක් සීමා නොවී ජනතාවගේ දෛනික ගැටලුවලට ප්‍රමුඛතාව ලබාදීමට NYC-DSA අවධානය යොමු කරයි. ග්‍රේස් මවුසර් සඳහන් කරන පරිදි, ඡන්දදායකයින් අතරට ගොස් සාකච්ඡා කිරීමේදී මතු වන ප්‍රධානතම ගැටලුව වන්නේ දැරිය හැකි මට්ටමේ පවත්වා ගැනීමේ (affordability) අභියෝගයන් ය.
මෙම අනාගත ෆෙඩරල් ප්‍රතිපත්ති රාමුවෙහි මූලික ප්‍රමුඛතා ලෙස පහත දැක්වෙන දෑ ඇතුළත් වේ;;
- ජීවන පැවැත්මට අත්‍යවශ්‍ය කරුණු: – නිවාස (Housing), සෞඛ්‍ය සංරක්ෂණය (Healthcare), සහ ළමා සුරැකුම් (Childcare) පිරිවැය පාලනය.
- සාමාජික අයිතිවාසිකම් සහ සුබසාධනය: – පොදු නිවාස (Public housing) වැඩිදියුණු කිරීම සහ කම්කරු සංවිධානය කිරීම (Labour organising).
- රාජ්‍ය ප්‍රතිපත්ති සහ මානව හිමිකම්: – ආගමන හා රේගු බලාත්මක කිරීමේ ඒජන්සිය (ICE) නැවැත්වීම.
- ජාත්‍යන්තර සාමය: යුද විරෝධී සහ පලස්තීන හිතවාදී ව්‍යාපාර (Anti-war and pro-Palestine movements).
AOC මීට පෙරද සාර්වත්‍ර සෞඛ්‍ය සංරක්ෂණය (universal healthcare), නොමිලේ උසස් රාජ්‍ය අධ්‍යාපනය (tuition-free public college) සහ කම්කරු අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් පෙනී සිටි අතර, මෙම ප්‍රමුඛතා හරහා වැඩකරන ජනතාව සක්‍රීයව දේශපාලන ක්‍රියාවලියට දායක කරගැනීමට බලාපොරොත්තු වේ.
2028 අභියෝගය
NYC-DSA හි මෙම යෝජනාව සම්මත වීමත් සමග, AOC ජනාධිපතිවරණයට තරග කළ යුතු යැයි කෙරෙන බලපෑම තවත් තීව්‍ර වී ඇත. කෙසේ වෙතත්, මෙය ජාතික DSA සංවිධානය තුළ AOC ට ලබාදෙන නිල නාම යෝජනා අනුමැතිය සම්බන්ධයෙන් පැවැති අභ්‍යන්තර සංවාදයන්ගෙන් පසුව සිදු වූවක් වන අතර, “Ready for AOC” නමින් ස්වාධීන ප්‍රචාරක ව්‍යාපාරයක්ද මේ වන විට ආරම්භ කර ඇත.
AOC ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ මැදවාර මැතිවරණයෙන් පසුව තමන්ගේ ඉදිරි දේශපාලන අනාගතය තීරණය කරන බවයි. ඒ අනුව, 2028 ජනාධිපතිවරණයට ඉදිරිපත් වන්නේද නැතහොත් එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභා අසනකට තරග කරන්නේද යන්න පිළිබඳ අවසන් තීරණය තවමත් විවෘතව පවතී.
