රෂිකා හෙන්නායක ජූලි 19, ලෝකය (අවුට්බවුන්ඩ් ටුඩේ):
ලෝකයේ එක් පසෙක මිලියන සංඛ්‍යාත ජනතාවක් පාපන්දු ලෝක කුසලාන උන්මාදයෙන් පිනා යද්දී, තවත් පසෙක වසර හතරක් පුරා ඇදී යන දරුණු යුද්ධයක අළු ගොඩවල් මත තවමත් මිසයිල පතිත වෙමින් පවතී. 2026 වසරේ ජූලි මාසය උදාවන විටත්, යුක්‍රේනයේ අගනුවර වන කියෙව් (Kyiv) නගරය සාමකාමී නින්දක පසුවනවා වෙනුවට ගුවන් ප්‍රහාරක සයිරන් හඬ සහ මාරක පිපිරීම් මැද අවදි වීමට සිදුව තිබීම ඛේදනීය තත්ත්වයකි.
2026 වසරේදීත් නොනැවතී අගනුවරට එල්ල වන ප්‍රක්ෂේපණ ප්‍රහාර
2026 ජූලි 19 වන ඉරිදා අලුයම කියෙව් නගරය සහ ඒ අවට කලාපය යළිත් වරක් රුසියානු බැලිස්ටික් මිසයිල ප්‍රහාරයන්ගේ ඉලක්කයක් බවට පත් විය. යුද්ධය ආරම්භ වී වසර හතරක් ඉක්ම ගොස් ඇතත්, යුක්‍රේනයේ දේශපාලන සහ සංකේතාත්මක හදවත බඳු අගනුවරට පවතින තර්ජනය තවමත් සක්‍රීය මට්ටමක පවතී.
පවතින දත්තයන්ට අනුව, මෙම ප්‍රහාරය හේතුවෙන් අවම වශයෙන් එක් අයෙකු මිය ගොස් ඇති අතර තවත් පුද්ගලයින් නව දෙනෙකු තුවාල ලබා ඇත. නූතන යුධ තාක්ෂණය සහ නවීන ගුවන් ආරක්ෂක පද්ධති ක්‍රියාත්මක වුවද, ජනාකීර්ණ නගරයකට එල්ල වන මෙවැනි වේගවත් බැලිස්ටික් මිසයිල ප්‍රහාරයන්ගෙන් සිදුවන ජීවිත හානිය සම්පූර්ණයෙන්ම වළක්වා ගැනීම අදටත් විශාල අභියෝගයකි.
සිවිල් යටිතල පහසුකම් සහ ‘ක්ෂය කිරීමේ යුධෝපාය’
මෙම ප්‍රහාරයේදී සාමාන්‍ය වැසියන්ගේ නිවාස සහ ප්‍රාදේශීය සුපිරි වෙළඳසැල් (Supermarkets) ගිනි ගැනීමට ලක් වූ අතර, අලුයම කාලයේ නගරය පුරා ගුවන් ප්‍රහාරක සයිරන් හඬ නාද වූ බව වාර්තා වේ.
“රුසියානු බැලිස්ටික් මිසයිල කියෙව් වෙත පතිත වීමෙන් අවම වශයෙන් එක් අයෙකු මිය ගොස් ඇත.”
සුපිරි වෙළඳසැල් වැනි සිවිල් මධ්‍යස්ථාන ඉලක්ක වීම ඉලක්ක වැරදීමක් ලෙස හඳුන්වා දිය නොහැක. මෙය සිවිල් වැසියන්ගේ මනෝවිද්‍යාත්මක ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව (Psychological Resilience) බිඳ දැමීම සඳහා ක්‍රියාත්මක වන ‘ක්ෂය කිරීමේ යුධෝපායක’ (Attrition Strategy) කොටසකි. වසර හතරක් පුරා යුද්ධයෙන් හෙම්බත් වී සිටින ජනතාවගේ දෛනික ජීවනෝපාය සහ ආරක්ෂාව පිළිබඳ හැඟීම විනාශ කිරීම හරහා යුක්‍රේන සමාජය ඇතුළතින් බිඳ දැමීම මෙහි ගුප්ත අරමුණයි.
පාපන්දු උන්මාදය: ලෝක කුසලාන අවසන් මහා තරඟය නැරඹීමට ආර්ජන්ටිනා ලෝලීන් නිව්යෝර්ක් නගරයේ ටයිම්ස් චතුරශ්‍රයට දහස් ගණනින් රැස්ව සිටින අතර, දේශපාලන නායකයින් පවා එයින් වාසි ලබා ගැනීමට උත්සාහ කරයි. විශේෂයෙන්ම ඊශ්‍රායල අගමැති නෙතන්යාහු ලෝක කුසලානය සම්බන්ධයෙන් දක්වන උනන්දුව, කලාපීය යුද්ධයකින් අවධානය වෙනතකට යොමු කිරීමේ උපායමාර්ගික 'ඩිජිටල්' මෙවලමක් ලෙස දකින්නට පුළුවන.
- මැදපෙරදිග ගිනිදැල්: ජෝර්දානයේ ඇමරිකානු ගුවන් කඳවුරකට ඉරාන මිසයිල ප්‍රහාර එල්ල වීමෙන් ඇමරිකානු සෙබළුන් මිය යාම සහ ඊට ප්‍රතිචාර ලෙස ඇමරිකාව අඛණ්ඩව අටවන දිනටත් ඉරානයට බෝම්බ හෙලීම වැනි සිදුවීම් ලෝකයේ අවධානය සම්පූර්ණයෙන්ම උදුරා ගෙන ඇත.
- ස්වභාවික විපත්: වෙනිසියුලාවේ සිදු වූ ප්‍රබල භූමිකම්පාවෙන් මියගිය සංඛ්‍යාව 5,000 ඉක්මවා යාම මානුෂීය සහනාධාර අවශ්‍යතාවල ප්‍රමුඛතාවය වෙනස් කර තිබේ.
ලෝකය පාපන්දු පිටියේ උද්යෝගය සහ මැදපෙරදිග වැලිකතරේ ගැටුම් අතර දෝලනය වෙද්දී, කියෙව් වැසියන් තවමත් හුදෙකලාව තම ජීවිත බේරා ගැනීමට බංකර් තුළට වැදී සිටිති. “ගෝලීය විඩාව” (Global Fatigue) යුක්‍රේනයට එරෙහිව රුසියාව භාවිතා කරන ප්‍රබලතම අවියක් බවට පත්ව ඇත.
2026 වසරේදීත් කියෙව් නගරයට එල්ල වන මෙම ප්‍රහාර මගින් පෙන්නුම් කරන්නේ ජාත්‍යන්තර නීතිය සහ මානුෂීය වටිනාකම් කෙතරම් දුර්වල වී ඇතිද යන්නයි. ලෝක බලවතුන් මැදපෙරදිග සෘජු ගැටුම්වල නිරත වෙද්දී සහ ගෝලීය ප්‍රජාව ක්‍රීඩා උත්සවවලින් ප්‍රමෝදයට පත්වෙද්දී, යුක්‍රේනය යනු දිනෙන් දින වියැකී යන සිරස්තලයක් පමණක් බවට පත්වීමේ අවදානමක් පවතී.
