රෂිකා හෙන්නායක අගෝස්තු 20 , කොළඹ LNW :
2026 අගෝස්තු මස 19 වන දින වන විට චෙම්මනි ප්‍රදේශයෙන් වාර්තා වන නවතම දත්ත මගින් හෙළි වන්නේ හඳුනාගත් මළ සිරුරු සංඛ්‍යාව 572 දක්වා ඉහළට ගොස් ඇති බවයි.
චෙම්මනි සමූහ මිනීවළේ කැණීම් ආරම්භ කර දින 108ක් ගත වන විට හෙළි වී ඇති දත්ත අතිශය බැරෑරුම් තත්ත්වයක් පෙන්නුම් කරයි. දත්ත විශ්ලේෂණයට අනුව, සමස්ත කැණීම් කාලය තුළ දිනකට සාමාන්‍යයෙන් සිරුරු 5.3ක ප්‍රමාණයක් හඳුනාගෙන තිබුණද, පසුගිය සඳුදා දිනයේදී පමණක් සිරුරු 10ක් හඳුනාගැනීමට හැකි විය. මෙය සාමාන්‍ය අගයට වඩා දෙගුණයක ඉහළ යාමකි. මෙතෙක් හඳුනාගෙන ඇති මුළු සිරුරු සංඛ්‍යාව 572ක් වන අතර, ඉන් සිරුරු 565ක්ම මේ වන විට සම්පූර්ණයෙන්ම ගොඩගෙන අවසන්ය.
“කැණීම් කටයුතු අඛණ්ඩව සිදුවෙද්දී සඳුදා දින තවත් සිරුරු කොටස් 10ක් හඳුනාගත් අතර, ඒ අනුව දින 108ක කැණීම් කාලය තුළ හඳුනාගත් මුළු සිරුරු සංඛ්‍යාව 572 දක්වා ඉහළ ගියේය.”
පොකුරු ලෙස හමුවන සිරුරු සහ කැණීම්වල ස්වභාවය
මෑතකාලීන සොයාගැනීම්වල දක්නට ලැබෙන සුවිශේෂී සහ බිහිසුණු ලක්ෂණයක් වන්නේ සිරුරු කොටස් හමුවන ආකාරයයි. මෙම ශේෂයන් හමුවන්නේ විසිරී ගිය තනි සිරුරු ලෙස නොව, එකිනෙකට සමීපව පවතින පොකුරු (clusters) ලෙසිනි. සඳුදා (17) දිනයේදී ද මෙවැනි පොකුරු කිහිපයක් හඳුනාගෙන කැණීම් කර ඇත. මෙම “පොකුරු” ස්වභාවය මගින් ඇඟවෙන්නේ ඉතා සංවිධානාත්මක සහ මහා පරිමාණ සමූහ ඝාතනයක් මෙම ස්ථානයේ සිදු වී ඇති බවයි. කැණීම් තවදුරටත් ගැඹුරට සිදුවෙද්දී මතු වන මෙම සාක්ෂිවල කෙළවරක් මෙතෙක් දක්නට නොලැබීම සමස්ත ක්‍රියාවලියේම බැරෑරුම්කම වැඩිකරයි.
කාලය සහ අධිකරණ නියෝග අතර ගැටුම
දැනට සිදු කෙරෙමින් පවතින්නේ කැණීම් කටයුතුවල තුන්වන අදියරයි. මෙම අදියර සඳහා යාපනය මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණය විසින් ලබා දී තිබුණේ දින 56ක කාලසීමාවකි. අගෝස්තු 19 වන දින වන විට ඉන් දින 54ක්ම ගෙවී අවසන්ව ඇත. සත්‍යය මතු කර ගැනීමට ඉතිරිව ඇත්තේ පැය 48ක (දින 2ක) ඉතා සුළු කාලයක් පමණි. කාලය අවසන් වෙමින් පවතිද්දීත්, සිරුරු කොටස් මතු වීමේ වේගය ඉහළ යාම "යුක්තියේ අර්බුදයක්" (crisis of justice) නිර්මාණය කර ඇත. මෙම කෙටි කාලය තුළ කැණීම් නතර වුවහොත්, පොළොවට යටින් දැනටමත් හඳුනාගෙන ඇති තීරණාත්මක සාක්ෂි සදාකාලිකවම අහිමි වී යාමේ අවදානමක් පවතී.
පරීක්ෂණ වළවල්වලින් හෙළිවන රහස
ප්‍රධාන මිනීවළට අමතරව එම ප්‍රදේශය කොතරම් දුරට ව්‍යාප්ත වී ඇත්දැයි සෙවීමට පරීක්ෂණ වළවල් (test pits) යොදා ගැනුණි. එම දත්ත විශ්ලේෂණය පහත පරිදි වේ…
- සකස් කළ මුළු පරීක්ෂණ වළවල් සංඛ්‍යාව: 14.
- සිරුරු හමු වූ වළවල් සංඛ්‍යාව: 05.
- එම වළවල් තුළින් හමු වූ මුළු සිරුරු කොටස්: 08.
ප්‍රධාන කැණීම් භූමියෙන් බැහැරව හෑරූ මෙම වළවල් 5කින්ම සිරුරු කොටස් හමුවීම මගින් තහවුරු වන්නේ, චෙම්මනි ඛේදවාචකය එක් කුඩා බිම් කඩකට සීමා වූවක් නොව, එය අතිවිශාල ප්‍රදේශයක් පුරා පැතිර ගිය මහා මිනී පිටියක් බවයි.
චෙම්මනි කැණීම්වල තුන්වන අදියරේ කාලය අවසන් වීමට ආසන්න වුවද, පොළොව යට සැඟවී ඇති සොයාගැනීම්වල අවසානයක් තවමත් පෙනෙන්නට නැත. සෑම අලුත් දිනකම මතු වන සිරුරු කොටස් සහ සංඛ්‍යාලේඛන මගින් ලෝකයට හෙළි කරන්නේ වසර ගණනාවක් වසන් කර තිබූ මහා විනාශයක සාක්ෂි සමුදායකි.
