බෝලිවියාවේ වලාකුළු වනාන්තරවල සැඟවුණු රහස: වසර සියයකට පසු හමු වූ අලුත් දිවි විශේෂය

රෂිකා හෙන්නායක සැප්තැම්බර් 18, කොළඹ LNW :

ස්වභාවධර්මය යනු තවමත් විසඳා නොමැති අබිරහස් රාශියක් තැන්පත් කර ඇති අපූරු තෝතැන්නකි. බෝලිවියාවේ මීදුමෙන් වැසුණු, අතිශය තෙතමනය සහිත වලාකුළු වනාන්තර තුළින් හමු වූ නවතම සොයාගැනීම එවැනි එක් අබිරහසක සුන්දර නිමාවකි. වසර සියයකට අධික කාලයක් විද්‍යාත්මක නාමකරණයෙන් මිදී සැඟවී සිටි මෙම අපූරු සත්ව විශේෂය පිළිබඳ තොරතුරු, සොබාදහමේ විස්මිත නිර්මාණ තවමත් අවසන් වී නොමැති බව අපට පසක් කර දෙයි.

වසර සියයකට පසු ලැබුණු අගනා තෑග්ග

පර්යේෂකයන් විසින් මෑතකදී Leopardus tilcayo ලෙස විද්‍යාත්මකව නම් කරනු ලැබූ මෙම සත්වයා, ජීවමාන බළල් විශේෂයක් ලෙස අලුතින් හඳුනාගෙන විස්තර කරනු ලබන්නේ වසර සියයකටත් වඩා වැඩි කාලයකට පසුව වීම සුවිශේෂී ජයග්‍රහණයකි. බෝලිවියාවේ යුංගස් (Yungas) වනාන්තර ආශ්‍රිතව වාසය කරන මෙම දිවියා මෙතරම් කාලයක් හඳුනා ගැනීමට නොහැකි වී තිබුණේ, උස් කඳුකරයේ පිහිටි ඔවුන්ගේ දුෂ්කර වාසස්ථාන සහ අනෙකුත් “ටයිගර් කැට්” (Tiger cat) විශේෂයන්ට පවතින අධික කායික සමානකම හේතුවෙනි.

ඔබේ සුරතල් බළලාටත් වඩා කුඩා අමුත්තෙක්

මෙම දිවියා ප්‍රමාණයෙන් ඉතා කුඩා සතෙකි. මොවුන්ගේ ශරීරයේ දිග සෙන්ටිමීටර 46ක් (අඟල් 18ක්) පමණ වන අතර බර කිලෝග්‍රෑම් 1.4ක් (රාත්තල් 3ක්) පමණ වේ. ඒ අනුව අප නිවෙස්වල ඇති කරන සාමාන්‍ය සුරතල් බළලෙකුටත් වඩා මොවුන් ප්‍රමාණයෙන් කුඩාය. ජාතික භූගෝලීය ගවේෂක (National Geographic Explorer) පාවෝලා නොගාලෙස්-අස්කාරුන්ස් (Paola Nogales-Ascarrunz) මෙම දිවියාගේ පෙනුම මෙසේ විස්තර කරයි:

"මොවුන්ගේ ලොම් ලා දුඹුරු පැහැතිය... සිරුර පුරා අක්‍රමවත් හැඩැති රොසෙටා (ලප) රටා විහිදී පවතී."

මොවුන් ප්‍රධාන වශයෙන් රාත්‍රී කාලයේ ක්‍රියාශීලී වන (Nocturnal) බව කැමරා දත්ත මගින් තහවුරු වී ඇති අතර, වනාන්තරයේ වෙසෙන කුඩා මීයන් වැනි සතුන් ආහාරයට ගන්නා බව ඔවුන්ගේ අපද්‍රව්‍ය සාම්පල පරීක්ෂාවෙන් හෙළි වී තිබේ.

"Cryptic Species": පෙනුමට රැවටෙන්න එපා

මෙම දිවියන් ‘Cryptic species’ හෙවත් ‘ගුප්ත විශේෂ’ ලෙස හඳුන්වනු ලබයි. මෙයින් අදහස් කරන්නේ පෙනුමෙන් පමණක් ඔවුන්ව වෙනත් සමාන විශේෂවලින් වෙන්කර හඳුනා ගැනීමට ඇති අපහසුවයි. මෙම පර්යේෂණය ආරම්භ වීමට මූලික හේතුව වූයේ බෝලිවියාවේ වෙසෙන මෙම දිවියන්ගේ ලක්ෂණ, මීට පෙර බ්‍රසීලයේ දිවියන් පදනම් කරගෙන ඉදිරිපත් කර තිබූ විද්‍යාත්මක විස්තර කිරීම් සමඟ නොගැලපීමයි. මේ පිළිබඳව වැඩිදුරටත් අවධානය යොමු කළ විද්‍යාඥයන් සිදු කළ DNA පරීක්ෂණ මගින් හෙළි වූයේ, මීට පෙර එකම විශේෂයක් ලෙස සැලකූ දකුණු ඇමරිකාවේ “ටයිගර් කැට්ස්” ඇත්ත වශයෙන්ම ජානමය වශයෙන් එකිනෙකට වෙනස් විශේෂ 5ක් බවයි.

වසර මිලියන 1.4ක පරිණාමීය රහස

පරිණාමීය ඉතිහාසය දෙස බලන විට, ජානමය විශ්ලේෂණයන්ට අනුව මෙම tilcayo පරම්පරාව අනෙකුත් ටයිගර් කැට් විශේෂවලින් වෙන් වී ඇත්තේ මීට වසර මිලියන 1.4කට පමණ පෙරය. වර්තමාන මානවයා හෙවත් Homo sapiens විශේෂයේ පරිණාමයටත් වඩා ඈත අතීතයක සිට මෙම සතුන් සිය අනන්‍යතාව රැකගනිමින් වනාන්තර තුළ රහසක්ව ජීවත් වීම අතිශය විස්මිත කරුණකි.

සොයාගැනීමේ අභියෝගය සහ විද්‍යාත්මක වැදගත්කම

මෙම සුවිශේෂී පර්යේෂණය පිළිබඳ තොරතුරු Current Biology නම් ජාත්‍යන්තර විද්‍යා සඟරාවේ ප්‍රකාශයට පත් කර ඇත. මෙම ජානමය විප්ලවය සිදු කිරීම සඳහා පර්යේෂකයන් කණ්ඩායම දකුණු ඇමරිකානු රටවල් කිහිපයකින් ලබාගත් සාම්පල 38ක් පරීක්ෂාවට ලක් කර ඇති අතර, මෙයට ක්ෂේත්‍ර සාම්පල මෙන්ම කෞතුකාගාරවල තැන්පත් කර තිබූ ඓතිහාසික සාම්පල 8ක් ද ඇතුළත් විය. නවීන තාක්ෂණය හරහා පැරණි කෞතුකාගාර සාම්පලවලින් නව දැනුම උකහා ගත හැකි බව මෙයින් මනාව පැහැදිලි වේ.

බෙල්ජියමේ ඇන්ට්වර්ප් විශ්වවිද්‍යාලයේ පරිණාමීය ජීව විද්‍යාඥ ජෝනාස් ලෙස්ක්‍රෝවාර්ට් (Jonas Lescroart) පවසන්නේ මෙය කිසිසේත් අපේක්ෂා නොකළ සොයාගැනීමක් බවයි:

"මෙම බෝලිවියානු දිවියා වෙනම විශේෂයක් වනු ඇතැයි අප කිසිසේත් අපේක්ෂා කළේ නැත, මීට පෙර කිසිවෙකු මෙය වෙනස් සතෙකු ලෙස, උප විශේෂයක් ලෙස හෝ යෝජනා කර තිබුණේද නැත."

මෙම පර්යේෂණයේදීම පේරු රාජ්‍යයේ යුංගස් ප්‍රදේශයෙන් Leopardus tigrinus antisuyo නම් නව දිවි උප විශේෂයක් ද හඳුනා ගැනීමට පර්යේෂකයන් සමත් වී ඇත.