සිතන්න, නේපාලයේ කත්මණ්ඩු නුවර, පැරණි පන්සල් සහ අධික වාහන තදබදය මැද හැදී වැඩෙන පිරිමි ළමයෙක්. ඔහුගේ පියා ආයුර්වේද වෛද්යවරයෙක්, මව ගෘහණියක්. කිසිදු දේශපාලන සබඳතාවක් හෝ පවුල් උරුමයක් නැති මේ දරුවා කුඩා කල පටන්ම කවි ලිවීමට ඇලුම් කළා.
Tupac Shakur සහ 50 Cent වැනි ගායකයන්ට සවන් දෙමින් හැදුණු ඔහුට අවශ්ය වුණේ ඔවුන් කළ දේ නේපාලය වෙනුවෙන් කරන්නයි. අද, 2026 මාර්තු 6 වන විට, ඒ 35 හැවිරිදි තරුණයා නේපාලයේ අග්රාමාත්ය ධුරයට පත්වීමේ අද්දර සිටිනවා.
මේ බැලන් ෂා (Balen Shah) ගේ අසාමාන්ය කතාවයි. 
සත්යය ගැයූ රැප් ගායකයා
2013 වන තෙක් බැලන් යනු සාමාන්ය සිවිල් ඉංජිනේරු ශිෂ්යයෙක් පමණයි. ඔහු විවේක වේලාවලදී රැප් සංගීතය නිර්මාණය කළා. නමුත් ඔහුගේ ගීත ජනප්රිය වුණේ ඒවායේ අඩංගු වූ කෝපය සහ අවංකභාවය නිසයි. ඔහු නේපාලයේ දූෂිත දේශපාලන පන්තියට සෘජුවම පහර දුන්නා.
නේපාලය වසර ගණනාවක් තිස්සේ පාලනය කළේ එකම දේශපාලන කල්ලි කිහිපයක්. වසර 15ක් තුළ අග්රාමාත්යවරුන් 13 දෙනෙකු මාරු වූ අතර, රටේ ජනගහනයෙන් 20%ක් (මිලියන 6ක් පමණ) දැඩි දරිද්රතාවයෙන් පීඩා වින්දා. රැකියා සොයා මිලියන ගණනක් තරුණයන් මැදපෙරදිග සහ මැලේසියාවට ගියා. බැලන්ගේ “Balidan” (කැපකිරීම) ගීතය YouTube හි මිලියන 12කට අධික පිරිසක් නැරඹුවේ ඒ පීඩිත තරුණ හදවත්වල හඬ ඔහු නියෝජනය කළ නිසයි.
ඔහු උගත් තරුණයෙක්. ඉන්දියාවේ කර්නාටක ප්රාන්තයේ විශ්වවිද්යාලයකින් ව්යුහ ඉංජිනේරු විද්යාව පිළිබඳ පශ්චාත් උපාධියක් ලබාගත් ඔහු, ගණිතමය නිරවද්යතාවය සහ කලාත්මක ප්රකාශනය යන දෙකම දේශපාලනයට මුසු කළා.
කළ නොහැක්කක් කළ නගරාධිපති
2022 මැයි මාසයේදී බැලන් කිසිවෙකුත් අපේක්ෂා නොකළ දෙයක් කළා. කිසිදු පක්ෂයක සහායක් නැතිව ස්වාධීන අපේක්ෂකයෙකු ලෙස ඔහු කත්මණ්ඩු නගරාධිපති ධුරයට තරඟ වැදුණා.
පැරණි දේශපාලන දැවැන්තයන් පරදා 32 හැවිරිදි මේ තරුණයා අතිවිශාල ජයග්රහණයක් ලැබුවා. ඔහු නගරයේ කසළ කළමනාකරණය, මාර්ග අලුත්වැඩියාව සහ සෞඛ්ය සේවාවන් දියුණු කිරීමට වෙහෙස මහන්සි වී වැඩ කළා. සම්ප්රදායික මාධ්ය වෙනුවට ඔහු මිලියන 3.5ක අනුගාමිකයන් සිටින ඔහුගේ ෆේස්බුක් පිටුව හරහා ජනතාව සමඟ සෘජුව ගනුදෙනු කළා.
2024 නොවැම්බරයේදී ඔහු දැමූ ආන්දෝලනාත්මක ෆේස්බුක් සටහනකින් ඉන්දියාව, චීනය සහ අමෙරිකාව ඇතුළු සියලු දේශපාලන පක්ෂවලට දැඩි ලෙස දොස් පැවරුණා. එය තරුණ පරපුරේ නොසන්සුන් හදවත්වලට විශාල ගැම්මක් ලබා දුන්නා.
Gen Z පරපුරේ විප්ලවය
2025 සැප්තැම්බර් මාසයේදී දූෂණයට සහ විරැකියාවට එරෙහිව නේපාලයේ තරුණ පරපුර (Gen Z) වීදි බැස්සා. මෙම විරෝධතාවලදී පුද්ගලයන් 77 දෙනෙකු මියගිය අතර, අවසානයේ එවකට සිටි අග්රාමාත්ය කේ.පී. ෂර්මා ඕලි (KP Sharma Oli) හට ඉල්ලා අස්වීමට සිදු වුණා.
බැලන් එවිට පැවසුවේ, “Gen Z පරපුරේ දරුවෙනි, දැන් රට මෙහෙයවීමේ වගකීම ඔබ සතුයි. සූදානම් වන්න!” යනුවෙනි.
දේශපාලන බලකණු දෙදරවූ මැතිවරණ ප්රතිඵලය
2026 මාර්තු 5 වනදා පැවති මහ මැතිවරණයේදී බැලන්ගේ Rastriya Swatantra Party (RSP) පක්ෂය අතිවිශාල පෙරළියක් සිදු කළා.
1. සෘජුව තේරී පත්වන ආසන 165න් ආසන 90කට අධික සංඛ්යාවක බැලන්ගේ පක්ෂය ඉදිරියෙන් සිටිනවා.
2. කත්මණ්ඩු නිම්නයේ ආසන 10ම ඔවුන් ජයගෙන අවසන්.
3. වසර ගණනාවක් පැරණි නේපාල කොංග්රසය සහ කොමියුනිස්ට් පක්ෂ දැඩි පසුබෑමකට ලක්ව තිබෙනවා.
මෙම ජයග්රහණය ස්ථිර වුවහොත් බැලන් ෂා:
නේපාලයේ ලාබාලතම අග්රාමාත්යවරයා (වයස 35).
නේපාලයේ පළමු බෞද්ධ අග්රාමාත්යවරයා.
රාජ්ය නායකයෙකු බවට පත්වන ලොව පළමු රැප් ගායකයා වනු ඇත.
මෙය ලෝකයට වැදගත් වන්නේ ඇයි?
ඉන්දියාව සහ චීනය වැනි බලවතුන් දෙදෙනෙකු මැද සිරවී ඇති නේපාලය, මෙතෙක් කල් ඔවුන්ගේ දේශපාලන ක්රීඩා පිටියක් බවට පත්ව තිබුණා. නමුත් බැලන්ගේ පරම්පරාව කිසිවෙකුගේ ඉත්තෙකු වීමට සූදානම් නැති බව ඔහුගේ ප්රතිපත්ති පවසනවා. ඔහුගේ ප්රධාන පොරොන්දුව වන්නේ නේපාලයේ තරුණයන් විදේශගත වීම නතර කර රට තුළ රැකියා මිලියන 1.2ක් නිර්මාණය කිරීමයි.
නේපාල ජනගහනයෙන් 46%ක්ම වයස අවුරුදු 24ට අඩු තරුණයන් වන අතර, ඔවුන් දැන් තමන්ගේම නායකයෙකු තෝරාගෙන තිබේ.
කත්මණ්ඩුවේ කවි ලියූ කුඩා දරුවාගේ සිට, පද්ධතියට දොස් නැඟූ රැප් ගායකයා හරහා, දැන් මිලියන 30ක ජනතාවකගේ අනාගතය තීරණය කරන අග්රාමාත්ය පුටුව දක්වා බැලන් ෂා පැමිණි ගමන සැබවින්ම අද්විතීයයි.
දේශපාලන අත්දැකීම් නැති රැප් ගායකයෙකුට සාම්ප්රදායික දේශපාලනඥයන්ට වඩා හොඳින් රටක් පාලනය කළ හැකිද? ඔබ මේ ගැන මොකද හිතන්නේ?
Humble Citizen FB පිටුවෙන්…
